Festiwal Actus Humanus w Gdańsku – – koncert finałowy

GDAŃSK. Koncert finałowy 5. Festiwalu Actus Humanus odbędzie się w niedzielę, 13 grudnia 2015 r., o godz. 20, w Centrum św. Jana w Gdańsku. Wystąpi zespół Il Pomo d’Oro złożony z wybitnych solistów wyspecjalizowanych w dawnych technikach wykonawczych. Kiertuje ansamblem skrzypek i dyrygent Riccardo Minasi, 37-letni profesor uniwersytetu w Palermo. Solistą wieczoru będzie Franco Fagioli – kontratenor.

Program:

Arie dla Cafarellego

Wyk. Il Pomo d’Oro pod dyrekcją Riccarda Minasiego; Franco Fagioli – kontratenor

Il Pomo d’Oro

Plotki mówią, że nazwa zespołu nieprzypadkowo wywiedziona jest z tytułu XVII-wiecznej opery Antonia Cestiego. Produkcja – nieprzypadkowe słowo – przygotowana w Wiedniu w roku 1666 na ceremonię ślubu cesarza Leopolda I Habsburga i Małgorzaty Teresy Habsburg była bodaj najbardziej spektakularna i najdroższa w historii gatunku. Dziesięciogodzinny spektakl angażujący 73 tysiące fajerwerków, 300 koni, 24 rozbudowane scenografie z tonącymi okrętami i walącymi się wieżami – czyż nie przypomina to efektownych hollywoodzkich produkcji?

Wracając do plotek – koncerty Il Pomo d’Oro, mimo skromniejszej oprawy, są co najmniej tak samo porywające. Powstały niedawno (2012) zespół skupia wybitnych solistów wyspecjalizowanych w dawnych technikach wykonawczych, ukierunkowanych głównie na repertuar operowy, niemniej doskonale radzących sobie także z instrumentalnymi kompozycjami kameralnymi. Już pierwszy ich album z koncertami Vivaldiego – Per l’Imperatore – udowodnił, że młody ansambl może odmienić świat muzyki dawnej. Połączenie wiedzy o prawidłach rządzących wykonawstwem muzyki dawnych epok, doskonałego opanowania techniki gry oraz niespotykanego entuzjazmu i zdolności interpretacyjnych zaskarbiło formacji uznanie odbiorców i recenzentów. Tymczasem nagrane z Dmitrym Sinkovskym w roli koncertmistrza koncerty skrzypcowe Rudego Księdza Per Pisendel zdobyły wyróżnienie francuskiego periodyku „Diapason”.

Il Pomo d’Oro w roku 2012 zarejestrował także trzy albumy z udziałem wybitnych kontratenorów: Maxa Emanuela Cenčića, Xaviera Sabaty i Franca Fagiolego. Mimo krótkiego stażu zespół zdołał zjeździć już niemal całą Europę, dając liczne koncerty. Także w związku z wydaniem z początkiem 2014 pierwszego nagrania operowego – Tamerlano Handla, zaplanowana została trasa koncertowa, w którą, obok zespołu i prowadzącego go Riccarda Minasiego, udali się wybitni soliści – wspomniani Sabata i Cenčić oraz Mark Ainsley i Karina Gauvin. Zespół zdołał już także wydać dla wytwórni Naïve arie z Agrippiny Handla z udziałem szwedzkiej mezzosopranistki Ann Hallenberg oraz zmierzyć się ze spuścizną Josepha Haydna w koncertach na skrzypce, klawesyn i róg naturalny. Formacją kieruje uznany skrzypek i dyrygent Riccardo Minasi, 37-letni profesor uniwersytetu w Palermo, wykładowca, koncertmistrz najwybitniejszych orkiestr wyspecjalizowanych w wykonawstwie historycznym. Razem z młodym składem Il Pomo d’Oro z brawurą odkrywa przed publicznością świat barokowej opery.

Riccardo Minasi

Zaledwie 37-letni, pochodzący z Rzymu skrzypek zapiera dech w piersiach nie tylko wyborną techniką i muzykalnością, ale także listą zespołów, z którymi pracował jako solista i koncertmistrz. Le Concert des Nations prowadzony przez słynnego Jordiego Savalla, założona przez Ottavia Dantonego Accademia Bizantina, Concerto Italiano Rinalda Alessandriniego, szaleni Il Giardino Armonico i Giovanni Antonini, Al Ayre Español czy Orchestra dell’Accademia Nazionale di Santa Cecilia… Nazwy te wśród entuzjastów muzyki dawnej wywołują dreszcz podniecenia, tymczasem lista wcale nie jest zamknięta.

Minasi współpracował także z formacją Concerto Vocale René Jacobsa, zespołem Ensemble 415, lutnistą Lucą Piancą, skrzypaczką Viktorią Mullovą, oboistą Albrechtem Mayerem, wirtuozem wiolonczeli Christophe’em Coinem i Reinhardem Goebelem, szefem artystycznym i założycielem Musica Antiqua Köln. Dyrygował gościnnie nie mniejszą liczbą zespołów, wśród nich wymienić wystarczy orkiestrę i chór Opéra national w Lyonie, poczdamską Kammerakademie, Zürich Kammerorchester, L’Arpa Festante, Attersee-Akademie Orchestra, formację Resonanz i Il Complesso Barocco, natomiast w latach 2008–2011 współprowadził Helsinki Baroque Orchestra. Na zaproszenie Kenta Nagano występował w roli koncertmistrza na festiwalu Belcanto w Knowlton, był także konsultantem do spraw historii muzyki i praktyki wykonawczej przy Montrèal Symphony Orchestra.

W latach 2004–2010 wykładał w klasie muzyki kameralnej w konserwatorium w Palermo, prowadził też kursy mistrzowskie, m.in. w Longy School of Music w Cambridge, Sibelius Academy w Helsinkach, Zürich Opera House czy wreszcie w słynnej nowojorskiej Juilliard School of Music. Istotny jest także bezpośredni wkład Riccarda Minasiego w pracę badawczą. W 2010 w Dortmundzie uczestniczył w wielowątkowym projekcie – realizacji Normy Vincenza Belliniego z Cecilią Bartoli i Thomasem Hengelbrockiem, gdzie był nie tylko asystentem dyrygenta i koncertmistrzem, ale i – wraz z Mauriziem Biondim – kuratorem oraz redaktorem krytycznego wydania opery, opublikowanym przez wydawnictwo Bärenreiter (2014). Od 2012 jest nade wszystko dyrygentem zespołu Il Pomo d’Oro, z którym intensywnie koncertuje i nagrywa barokowe kompozycje kameralne i dzieła operowe.

Należy przyznać, że zespół prowadzony przez Minasiego entuzjazmem i techniką porywa zarówno publiczność, jak i krytyków muzycznych, szybko więc znalazł się w czołówce formacji grających zgodnie z historycznymi prawidłami wykonawczymi.

Franco Fagioli

Uznawany za jednego z najwybitniejszych kontratenorów naszych czasów. Ceniony nie tylko za piękny głos, którego skala obejmuje trzy oktawy, ale także za doskonałą technikę i wirtuozerię, dzięki której ustanawia nowe standardy wykonawcze. Ten urodzony w Argentynie solista początkowo studiował grę na fortepianie, a następnie śpiew w Instytucie Sztuki Teatro Colón w Buenos Aires. Międzynarodową karierę rozpoczął w 2003, wygrywając konkurs wokalny Neue Stimmen organizowany przez Fundację Bertelsmanna. Od tego czasu regularnie występuje na deskach teatrów operowych w Buenos Aires, Karlsruhe, Bonn, Zurychu, Essen i Genui, w wiedeńskim Theater an der Wien oraz w Théâtre des Champs-Elysées w Paryżu. Zapraszany jest także na liczne festiwale, m.in. w Halle, Ludwigsburgu, Innsbrucku czy Froville. Współpracował z dyrygentami tej klasy, co Rinaldo Alessandrini, Alan Curtis, Gabriel Garrido, Nikolaus Harnoncourt, René Jacobs, José Manuel Quintana, Marc Minkowski, Riccardo Muti czy Christophe Rousset. Sezon 2013/2014 rozpoczął się dla artysty wydaniem albumu Arias for Caffarelli, któremu towarzyszyła trasa koncertowa obejmująca niemal całą Europę. W 2014 Franco Fagioli zadebiutował na salzburskim festiwalu Whitsun z programem złożonym z kompozycji Giambattisty Veluttiego. W tym samym roku wcielił się w role dwóch mozartowskich bohaterów operowych – Sekstusa w La clemenza di Tito w Nancy oraz tytułowego Idomenea w produkcji Martina Kušeja dla Royal Opera House w Covent Garden. W tym samym roku ukazały się także solowa płyta kontratenora – Il maestro Porpora, którą artysta złożył hołd włoskiemu kompozytorowi i nauczycielowi śpiewu – Nicoli Porporze, album Siroe – re di Persia Johanna Adolfa Hassego z jego udziałem oraz wydawnictwo zatytułowane La Concordia de’ pianeti, które przywraca współczesności zapomniane dzieła Antonia Caldary. W 2015 Fagioli odbył tournée po Francji i Niemczech, wcielając się z postać Cezara w operze Leonarda Vinciego Catone in Utica, która ukazała się nakładem wytwórni Decca. W marcu 2015 zarejestrował dzieła Glucka we współpracy z francuską Insula Orchestra, w kwietniu wykonał tytułową rolę Orfeusza w operze tegoż kompozytora, zaś w sierpniu tego roku, wraz z Capellą Cracoviensis pod batutą Jana Tomasza Adamusa, nagrał operę Pergolesiego Adriano in Siria, która została wystawiona przed tygodniem w wersalskiej Opéra Royal i będzie prezentowana w Krakowie w ramach cyklu Opera Rara w marcu 2016. Artysta jest związany kontraktem na wyłączność z prestiżową wytwórnią Deutsche Grammophon.

Fot. Materiały promocyjne