GDAŃSK. W nadbałtyckim ogrodzie muz. Gdańsk wobec kultury starożytnych Greków i Rzymian to projekt realizowany przez dwie instytucje kulturalne – Polską Akademię Nauk Bibliotekę Gdańską i Muzeum Narodowe w Gdańsku – oraz dwie placówki naukowe – Katedrę Filologii Klasycznej Uniwersytetu Gdańskiego i Instytut Historii Sztuki Uniwersytetu Gdańskiego.
Projekt składa się z kilku modułów mających na celu jak najszersze rozpropagowanie inspiracji antykiem w kulturze, literaturze i sztuce dawnego Gdańska. Głównymi działaniami są konferencja naukowa pod tytułem Gdański ogród muz. Gdańsk nowożytny wobec tradycji starożytnego Śródziemnomorza. Pokrewieństwa, powinowactwa, wspólne idee oraz wystawa W gdańskim ogrodzie muz. Gimnazjum Akademickie w Gdańsku wobec kultury starożytnych Greków i Rzymian. Idee, teksty, artefakty. Oba wydarzenia odbędą się w siedzibie PAN Biblioteki Gdańskiej – 19 czerwca będzie miała miejsce zarówno konferencja, jak i otwarcie wystawy. W otoczeniu eksponatów stanowiących część bogatego historycznego księgozbioru przechowywanego w PAN Bibliotece Gdańskiej będzie można zapoznać się z obecnością antycznych wzorców w gdańskiej kulturze, sztuce, literaturze, nauce i szkolnictwie.
Projekt oprócz sfery kulturalnej (wystawa) i naukowej (konferencja) obejmuje również sferę popularyzatorską, na którą składają się warsztaty dla rodzin z dziećmi, które poprowadzą Pracownicy Działu Edukacji MNG, jak również prelekcje o motywach antycznych w nowożytnej sztuce gdańskiej, przeznaczone dla uczniów szkół średnich. Dodatkowo, 27 czerwca możliwy będzie udział w spacerze po Gdańsku, którego celem będzie wędrówka śladami antyku w nadbałtyckim grodzie. Finał spaceru będzie miał miejsce w siedzibie PAN Biblioteki Gdańskiej, w której będzie można zwiedzić wystawę prezentującą obecność starożytnych wzorców w dawnym Gdańsku.
W projekt włączyło się również Stowarzyszenie Nasz Gdańsk. Dzięki zdobyciu dotacji od Miasta Gdańska na realizację zadania publicznego z zakresu edukacji kulturalnej mającej na celu aktywizację społeczności lokalnej oraz rozwijanie świadomego uczestnictwa w kulturze, Stowarzyszenie opracuje publikację elektroniczną esejów oraz katalogu wystawy o tytule: W gdańskim ogrodzie muz. Gimnazjum Akademickie w Gdańsku wobec kultury starożytnych Greków i Rzymian. Idee, teksty, artefakty. Projekt zakłada wykonanie składu i wersji elektronicznej książki (format pdf i inne, wymagane przez e-czytniki), mieszczącej w sobie zbiór esejów oraz katalog wystawy cymeliów z kolekcji PAN Biblioteki Gdańskiej (tytuł całego wydawnictwa: W gdańskim ogrodzie muz. Gimnazjum Akademickie w Gdańsku wobec kultury starożytnych Greków i Rzymian). Publikacja w wersji elektronicznej będzie zaprezentowana na wystawie, następnie zaś nieodpłatnie udostępniona w repozytoriach i dostępna on-line.
Wykonanie elektronicznego katalogu wystawowego to niezbędny element skutecznej promocji i popularyzacji wydarzenia, jakim będzie wystawa cymeliów z kolekcji PAN Biblioteki Gdańskiej. Zbiory te pokazują, jak w Gdańsku w stuleciach XVI-XVIII na różnorakie sposoby odczytywano i wykorzystywano spuściznę kulturową starożytnych Greków i Rzymian. Dodatkowo mieszkańcy nie tylko Gdańska, ale i Polski, będą mieli tym samym okazję bliżej zapoznać się z dziedzictwem kulturowym i narodowym. W katalogu prezentowane będą szerokiej publiczności cenne i rzadko pokazywane zbiory gdańskie z epoki nowożytnej, będące do dziś pewnego rodzaju wizytówką Gdańska i mające spory potencjał promocyjny. Dodatkowym skutkiem stanie się równocześnie zwiększenie u odbiorców wiedzy na temat dziedzictwa kulturowego: lokalnego i narodowego.
Upublicznienie złożonej komputerowo i przekonwertowanej na formaty e-czytników książki będzie z pewnością trwałym nabytkiem dla wszystkich użytkowników Internetu, w tym np. dla osób potencjalnie zainteresowanych dziejami Gdańska czy szeroko pojmowaną kulturą mieszczańską w okresie nowożytnym w Europie Środkowej. Decydując się na tę ogólnodostępną elektroniczną formę publikacji, reagujemy także na nośny postulat ucyfrowienia humanistyki (ang. digital humanities), a równocześnie prezentujemy wykonaną na otwartej licencji za pieniądze publiczne książkę naukową. To ostatnie posunięcie jest odpowiedzią na postulat udostępniania treści naukowych bez barier i obostrzeń. Wreszcie – mająca powstać w ramach zadania elektroniczna książka przyczyni się do polepszenia jakości gdańskich i ogólnopolskich zasobów sieciowych; a poza tym – jako rodzaj naukowej popularyzacji wiedzy o kulturze dawnego Gdańska – zachęci do odwiedzenia naszego miasta. Dodatkowo, z uwagi na możliwość bezpłatnego korzystania z publikacji, zadanie ma szansę trafić do szerszej grupy odbiorców, tym samym zaznajamiając z kulturą, sztuką i nauką dawnego Gdańska większe grono odbiorców, niż w przypadku tradycyjnej publikacji.
Serdecznie zapraszamy do udziału w konferencji, a także zwiedzania wystawy, oraz do zapoznania się z publikacją, która niedługo będzie ogólnie dostępna.
Maria Otto
(nasz.gdansk.pl)
