GDAŃSK. „Poczet sołtysów, burmistrzów, nadburmistrzów, przewodniczących Miejskiej Rady Narodowej i prezydentów Gdańska od XIII do XXI wieku” to wyjątkowa publikacja zawierająca biogramy wszystkich udokumentowanych włodarzy nadmotławskiego grodu.
Poczet to najbogatsze i najlepiej udokumentowane jak dotąd kompendium wiedzy na temat osób sprawujących władzę w naszym mieście – począwszy od Hermanna Sapiensa, pierwszego znanego sołtysa Gdańska z początku XIII wieku, aż po obecnego prezydenta Pawła Adamowicza. Na ponad 400 stronach książki zebrano nie tylko biogramy, ale też portrety, ryciny, obrazy, zdjęcia i dokumenty ukazujące przez pryzmat włodarzy historię Gdańska.
– Poczet to przede wszystkim pasjonująca podróż w czasie, historia naszego miasta opowiedziana za pośrednictwem biografii osób, które miały znaczący wpływ na jego kształt i charakter – mówi prof. Janusz Górski, Prezes wydawnictwa Oficyna Gdańska.
Poczet składa się z 14 rozdziałów, ułożonych w porządku chronologicznym i wyodrębnionych przez zmiany polityczno-ustrojowe, do jakich dochodziło w Gdańsku na przestrzeni dziejów. Rozpoczyna go rozdział poświęcony najstarszemu gdańskiemu miastu samorządowemu, lokowanemu na prawie lubeckim, i jego zwierzchnikom – sołtysom.
W okresie rządów zakonu krzyżackiego nad Gdańskiem funkcjonowały na obszarze obecnego Gdańska trzy organizmy miejskie: Główne Miasto, Stare Miasto i Młode Miasto, którym poświęcone są kolejne trzy rozdziały pocztu. Następny rozdział obejmuje okres podległości Gdańska władzy królów polskich. Od końca XVIII wieku aż po II wojnę światową w osobnych rozdziałach przedstawiono osoby stojące na czele władz miejskich w okresie zwierzchności króla pruskiego, burmistrzów pierwszego Wolnego Miasta (okres napoleoński), nadburmistrzów z lat 1814–1921 i burmistrzów z lat 1814–1918 (okres zwierzchności Prus i Cesarstwa Niemieckiego), prezydentów międzywojennego, drugiego Wolnego Miasta, nadburmistrza i burmistrza z lat 1939–1945.
Po przejściu Gdańska pod władzę polską w 1945 roku aż po wydarzenia współczesne w kolejnych rozdziałach znalazły się biogramy prezydentów z lat 1945–1950, przewodniczących Miejskiej Rady Narodowej z lat 1950–1973 i wreszcie prezydentów od 1973 roku po dzień dzisiejszy.
W środowej prezentacji pocztu uczestniczył też obecny prezydent Gdańska – Paweł Adamowicz.
– Działalność moich poprzedników zarządzających Gdańskiem zawsze była tematem, który mnie bardzo interesował – przyznał prezydent Gdańska. – Przeprowadziłem szereg rozmów z historykami, znawcami Gdańska, ale to wizyta w królewskim Krakowie, gdzie miałem okazję poznać „Poczet sołtysów, wójtów, burmistrzów i prezydentów miasta Krakowa” opublikowany w 2010 roku, natchnęła mnie do pomysłu stworzenia podobnego dzieła w Gdańsku – dodał prezydent.
Paweł Adamowicz podziękował też prof. Beacie Możejko za podjęcie wyzwania, jakim było stworzenie „Pocztu…”, a także całemu zespołowi redakcyjnemu pracującymi nad tą publikacją.
Jednym z powodów wydania „Pocztu…” jest przypadające w tym roku dwudziestopięciolecie ustawy samorządowej, wprowadzonej w życie w roku 1990 i dającej szerokie uprawnienia zarówno społeczeństwu, jak i wybranym w sposób demokratyczny władzom. Ćwierć wieku samorządności to dobry moment, by przypomnieć sobie, jak gdańska samorządność kształtowała się przez kolejne stulecia.
—
Oficyna Gdańska to miejskie wydawnictwo non profit integrujące lokalną społeczność, budujące tożsamość kulturową współczesnego Gdańska i promujące czytelnictwo. Założone z inicjatywy Andrzeja Ubertowskiego i Cezarego Windorbskiego przez Fundację Gdańską przy wsparciu władz miasta.
Michał Piotrowski
Na temat publikacji: http://oficynagdanska.pl
